محمد عارف اسپناقچى پاشازاده

242

انقلاب الاسلام بين الخواص و العوام ( فارسي )

لشكر آناطولى را به فايق بيگ حاكم سيواس و روم ايلى را به سنان بيگ حاكم ترحاله و سركردگى غلامان خاصه را به مصطفى چاشنگيرباشى مفوّض فرمودند . روز دوشنبه سيزدهم خير پاشا را به تشريفات معموله برده ، در قاهره بر مسند فرمانفرمايى جلوس دادند . روز سه‌شنبه چهاردهم ديوان شد . دستور العملى از براى حكومت خطّهء مصريه نوشته ، تكليف مأمورين لشكرى و كشورى را معين نمودند . روز چهارشنبه پانزدهم ، ديوان شد . امرايى كه لازم بود در خطّهء مصريه بمانند ، انتخاب كردند . روز پنج‌شنبه شانزدهم ديوان شد . باز ديوانيان به كارهاى مصر مشغول شدند . روز جمعه هفدهم تعطيل حضرت خداوندگار على الرسم نماز جمعه را در مسجد جامع سلطان حسن ادا نمودند . روز شنبه هجدهم ديوان شد . امرا كه به همراهى خير پاشا از براى ماندن در مصر انتخاب گرديده بودند ، دست بوسيده ، خلعت پوشيدند . از روز يكشنبه نوزدهم تا روز پنج‌شنبه بيست و سوم كه ابتداى ايلول - سپتامبر - بود ، تمام اهالى اردو مشغول به تدارك سفريه شده ، در روز مذكور اعلى حضرت شاهنشاهى بالشوكة و الاقبال ، با طبل و علم نقل مكان به عمارت مطريه فرمودند ، و محض اينكه در منازل از ازدحام لشكر اختلال به نظم سوق الجيش نرسد و به راحتى جيره و عليق هر كس داده شود ، مقرر شد كه تمامى اهالى اردو را منقسم به هفت قسمت نموده و سردارى هر قسمت را يكى از وزراى نامدار در عهده گرفته ، دسته‌ها به يك روز فاصله يكديگر را تعاقب نمايند . روز جمعه بيست و چهارم ، حضرت خداوندگار ، غضوبانه از مطريه سوار كالسكه شده ، روى التفات به احدى ننمودند و در خانكى منزل گزيدند . روز شنبه بيست و پنجم باز در كالسكه نشسته و در وقت طلوع آفتاب از معابر مخصوصه از خطان بوالبيس عبور فرموده ، راه مىپيمودند كه ناگاه به يونس پاشاى غازى كه صدر اعظم بود غضب كرد ، و به كدخداى صولاقان رفته ، چند نفر صولاق رفتند آن غازى دلير و وزير با تدبير را شهيد كردند . بعد به يكى از قاپوچيان فرمود سر آن وزير بىتقصير را از بدن جدا نمودند و از شدّت غضبش ، سه روز سر مقطوع را فرمود بر سر نيزه در جلوش كشيدند و در قطبه حكم كرد ، دفن كردند . روز يكشنبه بيست و ششم اول ايلون در خطامره . روز دوشنبه بيست و هفتم در صالحيه منزل گرديد . در اين منزل قاپوچى فرستاده ، زينل پاشا كه با لشكر روم ايلى عقب بود ، خواستند . روز سه‌شنبه بيست و هشتم توقف . چهارشنبه بيست و نهم در جب عقوله كه سر پل است ، بعد از طى منازل و قطع مراحل دو رود دراز ، و عبور رودها و باتلاق‌ها منزل گرديد . وقايع ماه رمضان المبارك سنهء 923 روز پنج‌شنبه غرّه در قصبچهء قطيه . روز جمعه دوم در قصبچه بئر العيد منزل گرديد . در اين منزل ، اموال شيخى بيگ وزير يونس پاشاى مرحوم ضبط و مصادره و به دستگاه قاپوچيان